Astronomische kalender 2025
Bekijk per jaar de echte hemelverschijnselen die vanuit Nederland te zien zijn: zons- en maansverduisteringen, meteorenzwermen, opposities, conjuncties en de seizoenswisselingen. Elke gebeurtenis krijgt een korte uitleg. Je hoeft alleen het jaar te kiezen. Geen telescoop nodig voor de meeste gebeurtenissen.
januari 2025
-
Meteoren Maximum Quadrantiden
Tot 80 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 16% verlicht: gunstig.
-
Planeet Venus op grootste elongatie
Venus staat 47,2° van de zon, in de avondschemering in het westen.
-
Maan Volle maan
De maan staat in Kreeft en is de hele nacht zichtbaar.
-
Planeet Mars in oppositie
Mars staat tegenover de zon en is de hele nacht te zien, op zijn helderst van het jaar. Afstand tot de aarde: 0,64 AE.
-
Planeten Venus en Saturnus dicht bij elkaar
Samenstand op 2,2° afstand, in de avondschemering in het westen.
februari 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Leeuw en is de hele nacht zichtbaar.
maart 2025
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 18,2° van de zon, in de avondschemering in het westen.
-
Maan Volle maan
De maan staat in Maagd en is de hele nacht zichtbaar.
-
Eclips Maansverduistering (totaal)
Gedeeltelijk zichtbaar vanuit Nederland: de maan staat niet tijdens de hele verduistering boven de horizon.
-
Seizoen Lente begint (lente-equinox)
-
Eclips Zonsverduistering (gedeeltelijk)
Vanuit Nederland (Utrecht) gedeeltelijk zichtbaar van 11:16 tot 13:04 uur, maximum om 12:10 met 24% van de zon bedekt.
april 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Weegschaal en is de hele nacht zichtbaar.
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 27,3° van de zon, in de ochtendschemering in het oosten.
-
Meteoren Maximum Lyriden
Tot 18 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 34% verlicht: redelijk.
mei 2025
-
Meteoren Maximum Eta Aquariden
Tot 50 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 65% verlicht: redelijk.
-
Maan Volle maan
De maan staat in Schorpioen en is de hele nacht zichtbaar.
-
Planeet Venus op grootste elongatie
Venus staat 45,8° van de zon, in de ochtendschemering in het oosten.
juni 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Boogschutter en is de hele nacht zichtbaar.
-
Seizoen Zomer begint (zomerzonnewende)
juli 2025
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 25,9° van de zon, in de avondschemering in het westen.
-
Maan Volle maan
De maan staat in Steenbok en is de hele nacht zichtbaar.
-
Meteoren Maximum Zuidelijke Delta Aquariden
Tot 25 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 29% verlicht: gunstig.
augustus 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Waterman en is de hele nacht zichtbaar.
-
Planeten Venus en Jupiter dicht bij elkaar
Samenstand op 0,9° afstand, in de ochtendschemering in het oosten.
-
Meteoren Maximum Perseïden
Tot 100 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 85% verlicht: ongunstig.
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 18,6° van de zon, in de ochtendschemering in het oosten.
september 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Vissen en is de hele nacht zichtbaar.
-
Eclips Maansverduistering (totaal)
Gedeeltelijk zichtbaar vanuit Nederland: de maan staat niet tijdens de hele verduistering boven de horizon.
-
Planeet Saturnus in oppositie
Saturnus staat tegenover de zon en is de hele nacht te zien, op zijn helderst van het jaar. Afstand tot de aarde: 8,55 AE.
-
Eclips Zonsverduistering (gedeeltelijk)
Niet zichtbaar vanuit Nederland.
-
Seizoen Herfst begint (herfst-equinox)
-
Planeet Neptunus in oppositie
Neptunus staat tegenover de zon en is de hele nacht te zien, op zijn helderst van het jaar. Afstand tot de aarde: 28,88 AE.
oktober 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Ram en is de hele nacht zichtbaar.
-
Meteoren Maximum Draconiden
Tot 10 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 96% verlicht: ongunstig.
-
Meteoren Maximum Zuidelijke Tauriden
Tot 5 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 85% verlicht: ongunstig.
-
Planeten Mercurius en Mars dicht bij elkaar
Samenstand op 2,0° afstand, in de avondschemering in het westen.
-
Meteoren Maximum Orioniden
Tot 20 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 0% verlicht: gunstig.
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 23,7° van de zon, in de avondschemering in het westen.
november 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Stier en is de hele nacht zichtbaar.
-
Meteoren Maximum Noordelijke Tauriden
Tot 5 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 47% verlicht: redelijk.
-
Planeten Mercurius en Mars dicht bij elkaar
Samenstand op 1,2° afstand, in de avondschemering in het westen.
-
Meteoren Maximum Leoniden
Tot 15 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 6% verlicht: gunstig.
-
Planeet Uranus in oppositie
Uranus staat tegenover de zon en is de hele nacht te zien, op zijn helderst van het jaar. Afstand tot de aarde: 18,51 AE.
december 2025
-
Maan Volle maan
De maan staat in Tweelingen en is de hele nacht zichtbaar.
-
Planeet Mercurius op grootste elongatie
Mercurius staat 20,6° van de zon, in de ochtendschemering in het oosten.
-
Meteoren Maximum Geminiden
Tot 150 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 27% verlicht: gunstig.
-
Seizoen Winter begint (winterzonnewende)
-
Meteoren Maximum Ursiden
Tot 10 meteoren per uur onder ideale omstandigheden. De maan is 6% verlicht: gunstig.
Tijden in Nederlandse tijd. Zichtbaarheid berekend voor Utrecht; in de rest van Nederland en Vlaanderen scheelt het hooguit enkele minuten. Meer over zonsverduisteringen, maansverduisteringen en meteorenzwermen.
Veelgestelde vragen
Wanneer kan ik vanuit Nederland een zonsverduistering zien?
Een zonsverduistering is vanuit Nederland meestal een gedeeltelijke verduistering, waarbij een deel van de Zon wordt afgedekt. Totale zonsverduisteringen zijn in Nederland zeer zeldzaam. De kalender toont per jaar welke verduisteringen plaatsvinden. Kijk alleen met een geschikte zonnebril die voldoet aan de norm ISO 12312-2.
Wat is een meteorenzwerm?
Een meteorenzwerm ontstaat wanneer de aarde door een spoor van stof vliegt dat een komeet of planetoïde heeft achtergelaten. De stofdeeltjes verbranden in de atmosfeer en geven lichtstrepen aan de hemel. De zwerm heeft een radiant, het punt waar de meteoren vandaan lijken te komen. Ze zijn elk jaar rond dezelfde datum te zien.
Wanneer zijn de opposities van de buitenplaneten het best zichtbaar?
Tijdens een opositie staat een planeet tegenover de Zon en is hij de hele nacht zichtbaar. Dat is het beste moment om hem te bekijken, omdat hij dan dichtbij de aarde en helder aan de hemel staat. Mars, Jupiter en Saturnus zijn met het blote oog goed te zien. De kalender geeft per opositie de datum en het sterrenbeeld waarin de planeet staat.
Heb ik een telescoop nodig om de hemel te volgen?
Voor de meeste verschijnselen niet. Meteorenzwermen, conjuncties van heldere planeten en maansverduisteringen zijn met het blote oog te volgen. Een verrekijker helpt om details van de Maan of de helderste planeten beter te zien. Een telescoop is handig, maar niet nodig. Gebruik voor de Zon nooit een telescoop of verrekijker zonder goed filter.